Chúng tôi có thể cải thiện như thế nào?

close
chevron

Bài viết này có những thông tin sai lệch hoặc chưa chính xác

Hãy cho chúng tôi biết thông tin nào chưa chính xác.

Bạn không cần điền thông tin này nếu không thấy thoải mái. Nhấn Gửi ý kiến ở dưới đây để tiếp tục đọc.

chevron

Bài viết này không cung cấp đủ thông tin

Hãy cho chúng tôi biết bài viết đang thiếu điều gì.

Bạn không cần điền thông tin này nếu không thấy thoải mái. Nhấn Gửi ý kiến ở dưới đây để tiếp tục đọc.

chevron

Tôi có câu hỏi.

Các bài viết của MarryBaby chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Nếu có góp ý, vui lòng chia sẻ ở khung phía dưới!

Nếu bạn gặp nguy hiểm hoặc cần cấp cứu, bạn phải gọi ngay cho các dịch vụ cấp cứu gần bạn, hoặc

comment section
Ảnh tác giảbadge
Tác giả: Hương Lê
Thông tin kiểm chứng bởi Ban biên tập MarryBaby
Cập nhật 6 ngày trước

Kỹ năng vận động tinh ở bé: Những dấu hiệu cho thấy bé chậm nhịp phát triển

Kỹ năng vận động tinh ở bé: Những dấu hiệu cho thấy bé chậm nhịp phát triển

Kỹ năng vận động tinh có mối quan hệ chặt chẽ đến sự phát triển nhận thức và trí tuệ của trẻ. Mời mẹ cùng tìm hiểu các hoạt động hỗ trợ thúc đẩy phát triển kỹ năng này ở bé trong những năm đầu đời.

Kỹ năng vận động, trong đó bao gồm vận động tinh, có vai trò quan trọng trên tiến trình phát triển của bé. Vận động tinh góp phần giúp con khám phá thế giới và phát triển nhận thức thông qua sự linh hoạt, khéo léo của đôi tay. Vậy vận động tinh là gì?

Vận động tinh là gì?

Trước khi tìm hiểu về vận động tinh, có thể mẹ cần hiểu về khái niệm vận động nói chung. Cụ thể, kỹ năng vận động là khả năng chuyển động cụ thể của các cơ trên cơ thể nhằm thực hiện một hoạt động nhất định. Ở trẻ sơ sinh, kỹ năng vận động phát triển dần qua các cấp độ. Bao gồm: bò, trườn, đi, chạy, nhảy hoặc thậm chí là đi xe đạp. Để thực hiện kỹ năng này, hệ thần kinh, cơ và não của trẻ phải phát triển để có thể hoạt động nhịp nhàng cùng với nhau.

Vận động lại bao gồm vận động thô và vận động tinh, chúng đều cần thiết cho sự phát triển của trẻ.

– Vận động thô liên quan đến chuyển động của các nhóm cơ lớn như cánh tay và chân. Kỹ năng này quyết định các hoạt động cần nhiều sức như ngồi, trườn, bò, đi, đứng…

– Vận động tinh liên quan đến chuyển động của các nhóm cơ nhỏ hơn, tinh vi hơn ở bàn tay, cổ tay, ngón tay. Kỹ năng vận động tinh càng phát triển thì trẻ càng khéo léo, nhanh nhẹn trong các hoạt động như đòi hỏi sự uyển chuyển của tay như ăn uống, viết, vẽ, mặc quần áo, làm thủ công, vệ sinh cá nhân…

Một số kỹ năng vận động tinh bé cần phải có

Mỗi trẻ sẽ có tốc độ phát triển kỹ năng khác nhau, tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe, môi trường sống, cách nuôi dạy, di truyền của gia đình… Vì vậy, nếu thấy trẻ khác phát triển kỹ năng vận động tinh hơn con thì mẹ cũng đừng quá lo lắng, hãy tiếp tục quan sát và hỗ trợ cho đến khi con đạt được kỹ năng.

Từ giai đoạn 1 tháng tuổi trở đi, trẻ đã có một số kỹ năng vận động tinh nhất định. Và những kỹ năng này sẽ phát triển dần theo thời gian. Khi con bắt đầu đi học, chúng sẽ dần bổ sung và hoàn thiện.

Sau đây là một số kỹ năng vận động tinh mà bé cần làm được trong những năm đầu đời:

  • Đóng mở lòng bàn tay: Đây là hoạt động phối hợp giữa các ngón tay, vốn cần thiết để thực hiện các kỹ năng quan trọng như viết, cởi khuy quần áo và cầm, nắm.
  • Cố định cổ tay: Giúp trẻ điều khiển và kiểm soát chuyển động của các ngón tay theo ý muốn.
  • Sự khéo léo của bàn tay: Thể hiện ở việc trẻ có thể thực hiện các động tác cần sự phối hợp đồng bộ giữa các ngón tay như bốc nhón, xúc muỗng ăn cơm, cầm đũa…
  • Kỹ năng sử dụng cùng lúc hai tay: Cho phép con kết hợp hai tay khi muốn làm điều gì đó, tăng sự phối hợp nhịp nhàng giữa hai tay.
  • Sử dụng kéo: Trẻ có thể học cách cầm kéo ở cấp mẫu giáo đồng thời biết phối hợp giữa tay và mắt.

Một số kỹ năng vận động tinh bé cần phải có

Tầm quan trọng của kỹ năng vận động tinh

Vận động tinh là kỹ năng mà trẻ phải học từ lúc sinh ra cho đến khi trưởng thành. Bởi sẽ có rất nhiều việc cần đến sự tỉ mỉ, khéo léo của đôi tay.

Việc rèn luyện cho con kỹ năng này sẽ giúp trẻ trở nên độc lập hơn, tự chăm sóc bản thân mà không cần sự trợ giúp của người thân.

Quá trình lặp đi lặp lại các động tác không chỉ giúp trẻ ghi nhớ mà còn là cơ hội để trẻ học cách phối hợp hoạt động của tay với các giác quan khác như thị giác, thính giác. Từ đó mà trẻ ngày càng phát triển nhận thức và khả năng sáng tạo.

>>> Mẹ có thể xem thêm: Dạy trẻ tự lập từ nhỏ

Các cột mốc phát triển vận động tinh ở trẻ sơ sinh và trẻ tập đi

Sau đây là các cột mốc mẹ cần tham khảo để theo dõi sự phát triển của con:

  • 0 đến 3 tháng tuổi

– Bé có thể đưa tay lên miệng.

– Bé có thể thư giãn cơ tay.

  • 3 đến 6 tháng

– Hai tay con có thể nắm lại với nhau.

– Con cầm, lắc đồ chơi bằng hai tay hoặc chuyền từ tay này sang tay kia.

  • 6 đến 9 tháng

– Bé biết vỗ tay.

– Bé có thể chụm các ngón tay để cào cấu, bóp đồ vật, cho thức ăn vào miệng.

– Bé lấy đượcđồ chơi bằng cả 2 tay.

– Bé biết dùng ngón trỏ để chạm, chỉ vào đồ vật.

  • 9 đến 12 tháng

– Ngón tay cái và ngón trỏ của bé có thể cầm, lấy các vật nhỏ.

– Bé dùng tay đập mạnh được các vật vào nhau.

– Bé dễ dàng cầm đồ chơi bằng một tay.

  • 1 đến 2 tuổi

– Con thành thạo việc xếp chồng vật này lên vật kia.

– Biết lật từng trang sách, tập.

– Con có thể cầm bút bằng ngón trỏ và ngón cái, viết, vẽ nguệch ngoạc trên giấy.

– Con tự ăn bằng thìa thành thạo.

  • 2 đến 3 tuổi

– Con có thể dùng tay vặn, xoay nắm cửa, nắp chai lọ.

– Con biết rửa tay.

– Con biết sử dụng muỗng và nĩa đúng cách.

– Con dùng tay tháo lắp đồ chơi đơn giản.

– Có thể kéo khóa lên xuống dễ dàng.

– Con biết dùng tay xâu hạt

  • 3 đến 4 tuổi

– Bé đã có thể tự mặc quần áo, biết cài khuy áo.

– Bé dùng được kéo để cắt giấy

– Bé biết đồ theo hình trên giấy hay vẽ đồ vật ít chi tiết.

Các hoạt động thúc đẩy kỹ năng vận động tinh

Với tầm quan trọng của vận động tinh, MarryBaby gợi ý đến mẹ một số hoạt động giúp rèn luyện kỹ năng vận động tinh cho con theo kịp đà tăng trưởng:

– Trong quá trình chuẩn bị bữa ăn, mẹ hãy tạo điều kiện cho trẻ phụ giúp các việc vặt như lặt rau, khuấy, trộn nguyên liệu, sắp xếp bàn ghế, chén dĩa…

– Cho trẻ chơi trò chơi các đồ chơi phát triển vận động tinh như ghép hình, chơi cờ, nặn đất sét, cắt dán thủ công, vẽ hình đơn giản, tô màu.

– Dạy con rót nước vào ly.

– Hướng dẫn trẻ cách dùng dụng cụ bấm lỗ.

– Chỉ con quấn dây quanh đồ vật.

– Cho con tập gắp đồ vật bằng nhíp.

– Hướng dẫn con tập đóng, vặn nắp chai để tăng sức mạnh bàn tay.

Các hoạt động thúc đẩy kỹ năng vận động tinh

>>> Mẹ có thể xem thêm: Phương pháp vận động giúp trẻ phát triển toàn diện

Vấn đề về vận động tinh mà trẻ có thể mắc phải

Nếu trẻ thường xuyên gặp khó khăn với các hoạt động vận động tinh cũng như bị bỏ lại khá xa so với các cột mốc trên thì con cần được theo dõi, thăm khám. Đôi khi, đó là dấu hiệu của chứng rối loạn phối hợp vận động. Theo ước tính, cứ 100 trẻ đi học thì có 5-6 trẻ mắc phải.

Các dấu hiệu cho thấy trẻ gặp vấn đề vận động tinh như:

– Đột ngột làm rơi đồ.

– Dù tập đi tập lại nhưng vẫn không thể buộc giày.

– Gặp khó khăn khi sử dụng muỗng, nĩa, bút, kéo…

Tùy theo tình trạng của bé mà bác sĩ có thể kết luận cụ thể, chẳng hạn:

– Kỹ năng vận động tinh đạt dưới mức trung bình so với độ tuổi hiện tại.

– Kỹ năng vận động tinh phát triển kém gây khó khăn trong hoàn thành các công việc, bài tập hàng ngày ở trường và ở nhà.

– Chậm phát triển các kỹ năng vận động bắt đầu từ khi còn nhỏ.

Việc phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường ở kỹ năng vận động tinh để can thiệp là vô cùng cần thiết với trẻ. Bởi kỹ năng vận động tinh nói riêng hay kỹ năng vận động nói chung đều liên quan đến sự phát triển não bộ.

Bạn muốn học hỏi kinh nghiệm chăm sóc bé sơ sinh?

Cộng đồng Bé sơ sinh là nơi các mẹ bỉm sữa chia sẻ và học tập kinh nghiệm chăm sóc và bảo vệ bé yêu từ những ngày đầu của cuộc đời. Click tham gia cộng đồng để bắt đầu thảo luận ngay bạn nhé!


Các bài viết của MarryBaby chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.

Nguồn tham khảo

1. Is Your Baby’s Physical Development on Track

https://healthychildren.org/English/ages-stages/baby/Pages/Is-Your-Babys-Physical-Development-on-Track.aspx

Ngày truy cập: 24/11/2021.

2. Effects of Physical Activity on Motor Skills and Cognitive Development in Early Childhood: A Systematic Review

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5745693/

Ngày truy cập: 24/11/2021.

2. Stages of motor skill learning

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16385137/

Ngày truy cập: 24/11/2021.

3. CDC’s Developmental Milestones

https://www.cdc.gov/ncbddd/actearly/milestones/index.html

Ngày truy cập: 24/11/2021.

4. On the Problem of Motor Skill Development

https://www.researchgate.net/publication/233635159_On_the_Problem_of_Motor_Skill_Development

Ngày truy cập: 24/11/2021.

5. Gross motor skills: Birth to 5 years

https://www.chrichmond.org/therapy-services/occupational-therapy/developmental-milestones/gross-motor-skills-birth-to-5-years

Ngày truy cập: 24/11/2021.

x